Albisteak

Emakumea: "euskal kasua" genero ikuspegitik

Martxan da gatazkan emakumeek bizitakoa ikusarazteko ikerketa. Argituz elkarteak txosten bat osatu du, «euskal kasua» genero ikuspegia kontuan hartuta ikertzeko. Landa lana egitea falta zaie oraindik; ohartarazi dute datu falta nabarmena dela.

Gehiago irakurri

Biktimen Lege berria

EAJren eta PSEren botoekin onartu dute poliziaren biktimen legea. Eusko Legebiltzarreko legeak 1978 eta 1999 artean Espainiako Estatuko funtzionarioek eragindako biktimak aitortzen ditu. Aintzat hartuko ditu ikertu gabeko salaketak. EH Bildu abstenitu egin da, eta PPk eta UPDk kontra bozkatu dute.

Gehiago irakurri

80 urte, eta argitzeko zain

Espainiako militar kolpistek 1936ko uztailaren 22an bonbardatu zuten Otxandio. Erasoan 61 lagun hil ziren. Frankismoaren aurkako kereilan parte hartzea onartuko du udalak, ezohiko bilkuran.

Gehiago irakurri

Sekula ez da berandu...

Jaurlaritzak 1936tik 1978ra bitarte izandako giza eskubideen urraketak ikertuko ditu. Hitzarmena sinatu du EHUrekin eta Aranzadirekin, oinarrizko txosten bat osatzeko. Eusko Jaurlaritzak azken hamarkadetan izan duen bilakaera ere aztertuko du aditu taldeak, autogobernuak izan dituen ondorioei buruzko hausnarketa egiteko.

Gehiago irakurri

TORTURARI BURUZKO IKASTAROA EHUN.

Elkarrizketa. Juan Mendez. NBEko Torturaren Aurkako Kontalari Berezia: «Inpunitatea handia baldin bada, tortura sistematikoa da». «Oso zientifikoa» iruditu zaio Mendezi torturari buruz egiten ari diren ikerketa, baina gogora ekarri du estatuen betebeharra dela tortura ikertu, zigortu eta prebenitzea. Salaketa soziala funtsezkoa dela dio.

Gehiago irakurri

Bidangotzen frankisten esklabutza

Frankisten esklaboek, askatasunari gorazarre. Frankismo garaiko esklaboei omenaldia egin diete Igariko gainean. Ekitaldian, frankistek esklabo izandako Luis Ortiz eta Vicente Lacasia egon dira, baita Nafarroako Gobernua ere. Memoria aldarrikatu dute.

Gehiago irakurri

Euskal instituzioak ere mugitzen ari dira...

Frankismoaren kereila oztopatzea egotzi dio Legebiltzarrak Madrili. Maria Servini epaileak zuzentzen duen frankismoko krimenen kontrako kereila argentinarrean 19 pertsona daude auzipetuta, Martin Villa ministro ohia tartean, martxoaren 3ko biktimengatik.

Gehiago irakurri

Kereilak aurrera doaz

Iruñeko Udalaren kereila babestu dute frankismo garaiko ehun sindikalistak. Frankismoaren kontra borrokatu ostean, "gogoratzeko eskubidea" aldarrikatzen dute. Jazarri zitzaizkienak zigorrik gabe ez geratzea nahi dute.

Gehiago irakurri

Montejurra 76

Montejurrako gertaerak berriro ekarri ditu gogora 40. urteurrenak. Gaur bete dira 40 urte Ricardo Garcia Pellejero eta Aniano Jimenez Santos hil zituztela. Lizarran hainbat ekitaldi antolatu dituzte gertaera horiek gogoratzeko.

Gehiago irakurri

Torturaren lekukoak

Ondoko grabazioak frankismoaren erasoak pairatu zuten hiru emakumeenak dira. Frankismo gogorraren garietan. Ez ziren bakarrak izan. Beraien lekukotasuna milaka eta milaka emakume eta gizon torturatuen ordezkaritza bat da bakarrik. Oraindik erantzukizunik ez izatea eta arduradunak inpunitate osoz ibiltzea da mingarriena, lotsagarriena.

Gehiago irakurri

INTXORTA EGUNA: Emakume erresistenteak

PROTAGONISTAK IZAN ZIRELAKO. Intxortako trintxerak izan ziren, 1936ko irailetik 1937ko apirilera, matxinatu faxisten aurrerakada geldiarazi zituztenak zazpi hilabetez . Baina ez ziren gudariak bakarrik izan erresistentzia hura burutu zutenak. Hobe esanda: gudariak ez ziren gizonak bakarrik izan. Emakumeak ere guda haretan burubelarri sartu ziran, baita diktadura garaian ere frankismoaren aurkako erresistentzian. Aurtengo INTXORTA EGUNA beraiei zuzendua dago: EMAKUME ERRESISTENTEei. Omenaldia emakume hauen ordezkari batzuei egingo zaie, izan ziren milaka eta milaka emakumeen izenean.

Gehiago irakurri

Hemen torturatzen da

Torturaren kontrako muralak egiteko eta manifestaziorako deia egin dute Atzoko atxiloketak salatu dituzte gaur Burlatan, eta bi deialdi zehatz egin dituzte: txoko guztietan torturaren kontrako murala pintatzeko deia egin dute batetik, eta, bestetik, torturaren kontrako manifestazioa antolatu dute, larunbaterako, 13:00ean, Burlatan. Deia egin aurretik ere hainbat pintaketa agertu dira Euskal Herrian Burlatako murala irudikatuz.

Gehiago irakurri

Iruña biktimak gogoratzen

1936ko gerrako eta frankismoko biktimak gogoratu dituzte Iruñean. Ehunka lagun elkartu dira Nafarroako hiriburuan, 1936ko kolpearen ondotik hildakoak gogoratzen dituen plakaren aurrean.

Gehiago irakurri

Oztopoak Servini Epaileari

Servini Epaile argentinarrak Gobernu espainiarrari eskatutako exhortoak edo erreguak Madrileko Auzitegi Nazionalak antolatu ditzan frankismo garaian egindako hainbat krimenen erantzule inputatuei ikerketa-galdeketak bertako epaitegietan egin daitezen, bertan behera geratu dira espainiar Justizia Ministerioak ez diolako inolako jaramonik egin.

Gehiago irakurri

Zorrak kitatzen

Yolanda Gonzalez zenari plazatxo bat eskaini diote Bilbon. Juan Mari Aburto alkateak esan du Gonzalezekin zuten "zorra" kitatu dutela.

Gehiago irakurri

1976ko Martxoaren 3a: 40 urte inpunitatez beteak

Hori plazaratzeko antolatzailea izan den Talde Ereagilearen partaide izan gara, Martxoak-3 Elkartearekin eta EAJ/PNVko baita EH Bilduko eurodiputatuen partaidetzarekin. Jardunaldi Internazionalak antolatu ditugu otsailaren 29 eta martxoaren 1erako, hainbat saio ezberdinak eratuaz gaur arte dugun frankismoaren inpunitatea aztertu eta salatzeko asmoz, betirako desageraztea lortuaz.

Gehiago irakurri

Tortura: ikerkuntzak eta frogak

Paco Etxeberria: “Erraza da urrutiko kasuez hitz egitea, baina hemengoez hitz eginda alarma gorria pizten da”. "Aztnugal" kanpainaren barruan antolatutako mahai inguruan hitza hartu dute Lorea Bilbaok, Paco Etxeberriak eta Jorge Del Curak. Espainiako estatuan tortura ez dela ikertzen salatu dute, eta torturari aurre egiteko neurriak aztertu dituzte.

Gehiago irakurri

Hilotzak Nafarroan

Ezkabatik ihes egindako hamalau lagunen hilotzak topatu dituzte. Ihes egin ondoren, fusilatu egin zituzten. Arrastoak deshobiratzeko lanetan izan da Ana Ollo kontseilaria.

Gehiago irakurri

Mexikon ere Kereilak frankismoaren aurka.

Amnistía Internacional-ek kereila bat aurkeztu du Mexikon, iker ditzaten 1936ko gerrako eta frankismoko krimenak. Giza eskubideen aldeko beste erakunde batzuekin batera salatu du Espainiako agintariek ez dutela inoiz ikertu eta argitu zer gertatu zitzaien desagertuei, eta biktimek beste herrialde batzuetan bilatu behar dutela egia, justizia eta erreparazioa.

Gehiago irakurri

Saharako Memoria

Gatazka ahaztuenaren argiak. Mendebaldeko Saharako Um Dreiga kanpalekuan izandako bonbardaketen ikerketa eta aurkitu dituzten hiru hobi berrien txostena argiratatu dute bi liburutan Hegoa fundazioak, EHUk eta Aranzadik Euskal Fondoaren babesean; Carlos Beristain eta Paco Etxeberriak zuzendu dute lana.

Gehiago irakurri

Hilobiak plazaratzen

36ko gerran hildako CNTko kide baten gorpua atera dute Larrabetzun. Ramon Portillo CNTren Celta batailoiko kidearena da Urkulu mendian topatutako gorpua. Haren senideak ere izan dira ekitaldian.

Gehiago irakurri

80 urte eta oraindik hemen

Mendean hartzeko garbiketak Bizkaian. Aurten 80 urte beteko dira armada Espainiako Errepublikaren aurka altxatu zela. Okupazioak aurrera egin ahala, garbiketa politikoak egin zituzten matxinatuek Bizkaiko udaletan eta diputazioan. Erakundeetako langileen %63,03 kaleratu edo zigortu egin zituzten.

Gehiago irakurri

Hobiak: Guadalajarako kasu bat

«Nik aita atera nahi dut, baina beste askoren hildakoak ateratzeko ere ari gara borrokan» Ascension Mendieta Ibarra (1925, Sacedon, Espainia) aurrekari garrantzitsua ezartzeko zorian da. 36ko gerra bukatu berritan fusilatu zioten aita, ezkertiarra bera, eta hura hobitik ateratzeko baimena jaso du, justizia unibertsalaren printzipioa erabilita.

Gehiago irakurri

Gerrako Hobiak

28 kokaleku aztertuko ditu Aranzadik, 1936ko gerrako hobi gehiago bilatzeko. Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan topatutako 80 hobiak 2020. urterako ikertuta egotea espero dute. Mapa bat osatu du Eusko Jaurlaritzak

Gehiago irakurri